Mo'g'ul haqidagi qiziqarli faktlar

Mo'g'ul haqidagi qiziqarli faktlar
Mo'g'ul haqidagi qiziqarli faktlar


Mo'g'uliston - aksariyat odamlar maktab tarixidagi kitoblardan faqat vahshiy ko'chmanchilar guruhi bilan eslanadigan diyor. Bir vaqtlar hammasi aynan shunday edi, ammo zamonaviy Mo'g'uliston o'tgan asrlardan bu qadar o'zgarmadi. Ufqdan ufqqa cho'zilgan cheksiz dashtlarni yana qayerda ham ko'rish mumkin? Faqat bu yerda va Argentina pampasida ham.

Zamonaviy odamlarning ajdodlari miloddan avvalgi 85 ming yilga yaqin zamonaviy Mo'g'uliston hududiga joylashdilar.

Miloddan avvalgi 200 yildan ko'proq vaqt mobaynida Mo'g'ulistonda ko'chmanchilardan iborat birinchi imperiya - Xunlar imperiyasi paydo bo'ldi.

Mo'g'ullar hukmdori Chingizxon XIII asrda ulkan imperiyani yaratishga muvaffaq bo'ldi, u qo'shni hudud tomonidan hajmi jihatidan hali oshib ulgurmagan. Davlat aynan uning ko'lami tufayli qulab tushdi - Kiyev Rusidan Koreyagacha cho'zilgan imperiya tarkibida umuman hech qanday aloqasi bo'lmagan juda xilma-xil xalqlar bor edi.

Chingizxon 25 yil ichida 400 yil davomida Rim imperiyasi askarlariga qaraganda ko'proq yerlarni va xalqlarni bosib olishga muvaffaq bo'ldi.
Chingizxon qayerga dafn etilganini hech kim bilmaydi. Mo'g'ulistonda sakkiz yuz askar mo'g'ul hukmdorining dafn marosimida bo'lgan bir necha ming odamni o'ldirganligi haqida afsonalar mavjud. Keyin askarlar o'z joniga qasd qildilar, shunda sirni ochadigan hech kim qolmadi.

Mo'g'uliston dunyodagi eng issiq uchinchi cho’l – Gobiga ega, uni mo'g'ullar landshaftning ranglari turlicha bo'lganligi sababli Qora, Qizil va Sariq ranglarga ajratadilar.


Mo'g'ulistonda odatiy manzillar mavjud emas, chunki vaqtinchalik aholi punktlarining ko'pligi sababli shaharlar va ko'chalar doimiy ravishda o'z shakllarini o'zgartirmoqda. Mamlakat rasmiylari ushbu muammoni Universal manzillar tizimini qo'llash orqali hal qildilar - bu butun aholi punktlariga va ularda joylashgan alohida ob'ektlarga manzillarni belgilashga imkon beradi. Ko'cha nomlari va uy raqamlari o'rniga bir qator harflar va raqamlardan foydalaniladi. Belgilangan ob'ekt qancha kichik bo'lsa, uning manzili shunchalik uzoqroq bo'ladi - u shahar, ko'chalar va nihoyat, ma'lum bir bino kodlarini o'z ichiga oladi.
Mo'g'ulistonda ko'chmanchi bolalar uchun maxsus maktab-internatlar mavjud, shu tufayli mamlakat aholisining atigi 2 foizi savodsiz bo'lib qolmoqda. Bu juda ta'sirli ko'rsatkich - masalan, Afrikada biron bir mamlakat xuddi shunday yutuq bilan maqtana olmaydi.

Ulan-Bator dunyodagi eng sovuq poytaxtdir. U yerda o'rtacha yillik harorat boshqa joylardan pastroq, qishda esa Moskva yoki Xelsinkiga qaraganda sovuqroq.

Mo'g'uliston - dengizga yoki okeanga chiqish yo'llari bilan dunyodagi Qozog'istondan keyin ikkinchi o'rinda turadi.

Mo'g'ullarning asosiy bayrami Tsagan Sar - bular ham qadimgi yilni oy taqvimi bo'yicha kutib olishga hamda kelayotgan bahorni kutib olishga bag'ishlangan bayramlaridir.
Chingizxon jangovar otda tasvirlangan dunyodagi eng katta chavandoz haykali poytaxtdan 54 kilometr uzoqlikda o'rnatilgan. Yodgorlik shunchalik kattaki, otning boshida kuzatuv maydonchasi bor, u yerdan ajoyib ko'rinish ochiladi. O'n metrlik poydevorni hisobga olmaganda, Ching’izxonning haykali balandligi 40 metrni tashkil etadi.

Mo'g'ullar nuqtai nazaridan yulduzlarning uchishi birovning o'limi belgisidir,shuning uchun ular yulduz uchgan chog’da duo qilib pichirlashadi.

Mo'g'ulistonda siz uyda hushtak chalishingiz mumkin emas, chunki mahalliy e'tiqodlarga ko'ra hushtak yovuz ruhlarni uyingizga chaqiradi.
Mo'g'uliston hududi bo'yicha dunyoda 19-o'rinni egallaydi, ammo shu bilan birga, mamlakatda atigi 2,8 million kishi bor.

Mo'g'ullar sayohatchilarni sut, bir chimdim tuz va iliq choy bilan siylashga tayyor- bular mahalliy mehmondo'stlik odatlaridir.

Mo'g'ulistonda eng mashhur sport turlaridan biri bu bex deb nomlangan mahalliy kurashdir. Kurashchilar maydonga ko'kragini ochiq qoldiradigan maxsus liboslarda kirishadi. Ularning so'zlariga ko'ra, bir paytlar ayol musobaqa g'olibi bo'lgan va bunday kiyim ishtirokchilarning erkak ekanligini kafolatlaydi.

Mo'g'uliston har yili "Ming tuya" festivalini o'tkazadi. Hozirgi kunda ikki o’rkachli baqtriya tuyalari faqat Mo'g'ulistonda va Xitoyning bir viloyatida uchraydi.

Zaytun yog’i va uning foydali jihatlari haqida

Zaytun yog’i qadim zamonlardan beri eng foydali mahsulot sifatida tan olingan. Olimlarning aniqlashicha, zaytun daraxtining vatani qadimgi Misr bo’lib, misrliklar uni sexrli daraxt deya e’zozlashgan....

Barchamiz sevib tomosha qilgan Tom Jerri multfilmning qahramonlari haqida 8 ta qiziqarli fakt

1940 yil 20-fevralda "Tom va Jerri" Amerika multfilmining birinchi qismi chiqdi. To'g'ri, o'sha paytda qahramonlarni boshqacha chaqirishgan: Yasper va Jinx, ammo ikkinchi epizodda ular 70 yildan ortiq vaqtdan beri lablardan ketmagan ismlarni qabul qilishdi....

Jonni Depp haqidagi 14 ta qiziqarli ma’lumotlar

Tirik jon bor ekanki, turli tuman odat va fe’l atvorga egadir. Ularning ichida g’aroyib odatlar ham talaygina. Bugungi maqolamizda mashhur Gollivud aktyori Jonni Deppning o’zi haqida aytib o’tgan qiziqarli odatlari hususidagi ma’lumotlar to’g’risida gaplashamiz!......

Eng g’aroyib bo’yinbog’lar

Bugungi maqolamizga eng g’aroyib bo’yinbog’lar haqida suhbatlashamiz!...

Radio haqidagi qiziqarli ma'lumotlar

Bir paytlar radio ixtirosi butun insoniyat taraqqiyotini ancha rivojlantirdi. Yuzlab kilometr uzoqlikdagi odamlar bilan aloqada bo'lish qobiliyati armiyadan tortib to sanoatgacha bo'lgan sivilizatsiyaning barcha sohalariga eng foydali ta'sir ko'rsatdi. Anglaganingizdek, ushbu maqolamiz radio haqidagi bir qancha qiziqarli faktlarga bag’ishlanadi....

Islom Karimov haqida ma'lumot

Islom Karimov O'zbekistonning zamonaviy tarixidagi eng mashhur shaxsdir. U mustaqil O'zbekiston davlatining birinchi Prezidenti bo'lib, mamlakat rivojiga salmoqli hissa qo'shgan. 1938 yil 30 yanvarda oddiy dehqonlar oilasida tug'ilgan Karimov ijtimoiy yuksalishning uzoq yo'lini bosib o'tdi va O'zbekiston tarixiga ulkan hissa qo'shdi......

Dunyodagi eng taniqli brendlar o'rin egallagan logotipidan 10 ta makon

Ushbu maqolada biz sizga qaysi joylar taniqli brendlarni ilhomlantirganligini ko'rsatamiz....

Tarixdagi eng yovuz hukmdorlar

Dunyo tarixida ko’plab hukmdorlar o’tgan, ulardan ba’zilari o’zining zulmi, haddan tashqari qattiq qo’lligi bilan ajralib turgan. Quyida shulardan baz’ilarini keltirib o’tamiz......

Ramazon taqvimi - (2022) saharlik, og'iz yopish va Iftorlik og'iz ochish duosi

Ro'za tutish (saharlik, og'iz yopish) duosi Navaytu an asuvma sovma shahri ramazona minal fajri ilal mag'ribi, xolisan lillahi ta'aalaa Allohu akbar. Iftorlik (og'iz ochish) duosi Allohumma laka sumtu va bika aamantu va a'layka tavakkaltu va a'laa rizqika aftartu, fag'firliy ma qoddamtu va maa axxortu birohmatika yaa arhamar roohimiyn....

Taniqli psixolog Mixail Litvakdan hayotiy masalalarni hal etishda asqotadigan 8 ta maslaxat

Atrofdagilar bilan munosabatda bo’lish insondan muayyan ko’nikma talab etadi. Nima ham derdik, ba’zida hatto o’z ko’nglimizga yo’l topish ham qiyin kechadi-ku, bunisini qo’yavering. Taniqli psixolog, psixoterapevt Mixail Litvakning hayotiy masalalarni hal etishda asqotadigan 8 ta maslaxatni e’tiboringizga havola etar ekanmiz, atrofdagilar bilan...

Fikr qo'shish