Тарихдаги энг машҳур ҳукмдор аёллар

Тарихдаги энг машҳур ҳукмдор аёллар
Тарихдаги энг машҳур ҳукмдор аёллар


Ҳукмронлик қадим замонлардан бери эркаклар қўлида бўлиб келган, аммо шунга қарамай кучли ҳукмдор аёллар ҳам яшаб ўтишган. Уларнинг айримлари сиёсат бобидаги донолиги ила ажралиб турган бўлсалар, бошқалари адолатли эканлиги билан ном қозонган.

Нил маликаси
Ўз вақтида мисрни идора қилган ва гўзаллиги билан тилларга тушган Клеопатра ВИИ Филопатор исмини эшитмаган одам бўлмаса керак. Афсонавий малика Мисрни 51-30 йиллар давомида бошқарган. У ўз даврининг энг ўқимишли аёлларидан бўлиб, саккиз тилда сўзлаш олган, ҳарбий соҳа, тиббиёт ҳақида ҳам катта билимларга эга бўлган. Клеопатра Птолемейлар сулоласининг вакиласи бўлиб, ўз ҳусни ила аввал Гай Юлий Сезарни, кейинчалик Марк Антонийни ҳушидан айирган. 31 йилда Октавиан Август Мисрни забт қилганидан кейин, Антоний ва Клеопатра ўзларининг жонига қасд қилишган. Клеопатра тимсоли Ғарб ва Шарқ адиблари, шоир, драматург, рассом ва ҳайкалтарошларнинг асарларида акс этган, унга бағишлаб кўплаб филмлар яратилган.
Индира Ганди
Индира Ганди ўзининг машхур фамилясига қарамай, Маҳатма Ганди билан қариндош бўлмаган. Аммо айнан мана шу аёл махатма Ганди ва отаси томонидан бошланган улкан ишни якунлай олган.


Ганди ҳоним жамиятдаги касталар тизимини йўқ қилиш учун курашган, улар орасидаги қонуний тўсиқларни олиб ташлаган ва аёллар устидан зўравонликка йўл қўймаслиги учун бор кучи билан ҳаракат қилган. Унинг бошқаруви вақтида Ҳиндистон улкан ички ва халқаро можаролар билан тўқнашди-биринчи Ҳинд-Покистон уруши, Шарқий Покистондаги можаролар содир бўлди, оқибатда, Бангладешнинг мустақиллиги эълон қилинди. Ҳарбий инқирозлар оқибатида Ганди ҳукумати жамиятнинг юқори табақа вакиллари билан келиша олмай қолди. Шу сабабли Индира хонимга 6 йил давомида сиёсий жараёнларда иштирок этиш тақиқлаб қўйилди. Аммо бундай зарба уни синдириш учун етарли бўлмади. Белгиланган муддат ўтганидан кейин Индира Ганди қонуний усуллар билан қайтадан ҳокимият тепасига келди.

Бошқарувнинг иккинчи даври диний гуруҳлар- сикҳлар ва индуизм тарафдорлари ила курашлардан иборат бўлди. Мамлакат шундай беқарор вазиятда ҳам иқтисодий ривожланишда давом этди. Индира Ганди ҳукумат тепасида бўлган вақтларда унинг жонига кўп бора қасд қилмоқчи бўлишди. 1984 йилнинг 31 октябр куни амалга оширилган навбатдаги ҳужум оқибатида афсонавий ҳоним оламдан ўтди.
Темир хоним
“Темир хоним” иборасини жуда кўпчилик эшитган бўлиши аниқ, Буюк Британия қироллиги ва Шимолий Ирландиянинг собиқ бош вазири Маргарет Тетчерга айнан шундай таъриф берганлар.

У Буюк Бритнияни 1979 йилдан 1990 йилга қадар-11 йилдавомида бошқариб келган. “Темир хоним” баққол оиласида туғилган ва ўз кучи билан мамлакатнинг бош вазири лавозимига қадар кўтарилган. Британия парламентининг Консервативлар партиясини бошқарган, ўзининг ўта консерватив-либерал позицияси билан машхур бўлиб кетган. Унинг бошқаруви вақтида Британия иқтисодий инқироз оқибатларига дучор бўлган, ички сиёсатда ҳам кўплаб муаммолар юзага келган. Маргарет Тетчер ўз даврининг энг қатиятли сиёсатчиларидан бири сифатида тилга олинади.
Малика Софя
Россия тарихидаги энг ноодатий ҳукмронлик даври подшо Аликсей миҳайловичнинг қизи, Пётр И ва Иван В нинг опаси малика Софя Алексеевна бошқаруви вақтига тўғри келади.

У катта акаси Фёдрнинг ўлимидан кейин мамлакатни мустақил равишда бошқаришга киришди. Сабаби укалари Пётр И ва Иван В ҳали тахтга чиқиш учун жуда кичиклик қилар эдилар. Малика Софя ўз замондошларини юқори даражадаги интелекти, ўта ўқимишли ва сиёсат билимдони эканлиги билан ҳайратга солган. Шахзодалар улғайгунига қадар малика подшоликка ташриф буюрган элчиларни қабул қилган, янги қонунлар ишлаб чиққан ва давлат бошқарувини ташкил қилган. Бундан ташқари илм-фан ва фалсафага алоҳида диққат қаратган, Россиядаги биринчи олий ўқув даргоҳи-Славан-Грек-лотин академиясига асос солган.
У отаси ва акасидан бир қатор ечилмаган муаммоли вазиятларни ҳам мерос қилиб олганди. Хитой билан кескин вазият, Қрим татарлари ва турклар муаммоси шулар жумласидан эди.

Малика ўз вақтида жуда шавқациз қонунлар тўпламини ишлаб чиққан. Хитой билан савдо келишувларига эришган, Полша билан тинчлик битимини имзолаган. Қрим хонига қарши эса бир нечта ҳарбий экспедициялар уюштиришни ҳам уддалаган.

Софянинг ўгай укаси ҳисобланмиш шаҳзода Пётр И вояга етганидан кейин опасини давлат бошқарувидан бутунлай четлаштирди. У маликани инқилоб йўли билан тахтдан ағдарган ва мажбуран ибодатхонага жойлаштириб қўйган. Малика Софя укасининг буйруғига кўра қолган умрини шу ерда ўтказган.
Екатерина ИИ
Екатерина ИИ тарихдаги энг машҳур ҳукмдор аёллардан ҳисобланади. Немислар диёрида туғилган баронесса ёшлик вақтларида рус шахзодаси билан унаштирилади ва ўзи учун бегона бўлган жойларга келади. Умамлакатнинг тилини ҳам, урф-одатларини ҳам яхши билмасди. Шунга қарамай, Екатерина ИИ тарихдаги энг ақлли, қувноқ, гўзал, сиёсий билимга эга, ҳарбий соҳадан ҳам яхши ҳабардор бўлган аёл сифатида таърифланган.

Унинг бошқарув вақтини “Рус дворянлигининг олтин асри” дея атайдилар. Айнан мана шу вақтда Россия Империяси ўз қудрат чўққисига эришган.

У соғлиқни сақлаш ва таълим тизимига катта эътибор берган, тез тиббий ёрдам пунктларини очган, мамлакат одамларини эпидемияга қарши курашишга ундаган.

Бу вақтда империя ташқи сиёсат борасида ҳам катта натижаларга эришган. Қўшни мамлакатлар билан яқин алоқалар йўлга қўйилган. Бундан ташқари, саноат марказлари тармоғи пайдо бўлган ва бутун империя бўйлаб тарқалган.

Кўз ва ақлни чалғитишга қодир оптик иллузиялар

Бизнинг миямиз бутун ҳаётимизни бошқаради ва ҳар сонияда жуда кўп маълумотни қайта ишлайди. Аммо вақти-вақти билан у бизни алдаётганга ўхшайди. Масалан: агар сиз қўлингизни сув остига туширсангиз, шаклини йўқотгандек ёки ҳатто сиздан узоқда турганга ўхшайди. Мия бошқа кўплаб нарсалар билан бир хил ҳийла-найрангларни амалга оширади ва биз ҳар доим...

Гарри Поттер рўл ўйнаган қаҳрамонлари аслида қандай кўринишда бўлишлари керак эди?

Гарри Поттер ҳақидаги филмларнинг яратувчилари экранга ўтказилганида китоб қаҳрамонларига нисбатан жуда эҳтиёт бўлишган. Бироқ, ташқи кўринишларнинг "унутилган" тафсилотлари борки, романлар мухлислари ҳали ҳам кино ижодкорларини эслашади....

Саждаи тиловат ҳақида

Қуръондаги сажда оятларининг бирини ўқиган ва эшитган кишига сажда қилишлик вожиб бўлади. Қуръонда 14 ерда сажда оятлари бор......

Энг йирик жониворлар ҳақида

Оддий суратларда митти бўлиб туюладиган аслида эса жуда улкан тимсоҳ, айиқ, илон ва бошқа жониворлар ҳақида маълумотлар жамладик. Марҳамат улар билан танишинг!......

Қиш фасли ҳақидаги қизиқарли фактлар

Кимдир учун қиш энг ёқимли палла бўлса, бошқалар учун бу йилнинг энг “ёқимсиз” даври. Ҳаммаси унга қандай қарашингизга боғлиқ - баъзи одамлар аёз, момиқ қор ва қор билан қопланган ландшафтни ёқтиришади, кимдир қишда фақат лой ҳамда совуқни кўради. Қизиғи шундаки, дунё аҳолисининг қарийб ярми умрида ҳеч қачон ҳақиқий қорни кўрмаган....

Энг кўп дам олувчи 10 та мамлакат

Қаерда бўлишдан қатъий назар дам олишни барча бирдек ёқтиради. Эҳтимол, ер юзидаги барчани бирлаштира олувчи ҳусусиятлардан бири айнан якшанба умумий дам олиш куни эканлигидир. Аммо шундай интенсивлик билан дам оладиган бир қанча мамлакатлар мавжуд. Биз бошқаларга қараганда кўпроқ дам олувчи 10 та мамлакатни жамладик. Марҳамат, улар билан танишинг....

Балкон интерери учун ажойиб ғоялар

Кўп қаватли уйлардаги ҳар бир балкон- ўзига ҳос омбор вазифасини бажаради. Бу ерда кўпчилик керакциз буюмларни сақлайди. Ҳамма бу нарсалар қачонлардир керак бўлиб қолади деган фикрда, албатта. Баъзи уй бекалари балкон қанчалар фойдали жойга айланиши мумкинлигини тасаввур ҳам қилишолмайди....

Эркаклар кийимларини тоғри дазмоллашдаги кичик қоидалар

Кийимни дазмоллаш осон деб ўйласангиз, билингки, ҳамма ҳам бунинг уддасидан чиқавермайди. Қуйида дазмол қилиш чоғида керакли бўлган қоидалар билан таништирамиз....

Тўғноғич қандай пайдо бўлган?

Аёллар гардеробининг ажралмас қисми бўлган ва турли либосларни безаш учун ҳизмат қилувчи тўғноғичларнинг қандай пайдо бўлгани сиз учун қизиқми? Ундай бўлса, ушбу мақоламиз билан танишиб чиқинг!...

ТОНГ ВА КЕЧДА АЙТИЛАДИГАН ЗИКР

ТОНГ ВА КЕЧДА АЙТИЛАДИГАН ЗИКР...

Фикр қўшиш